Jak czyścić plexi: zasada numer jeden
Plexi czyść na mokro, łagodnie i bez nacisku: letnia woda, odrobina płynu do naczyń i miękka ściereczka z mikrofibry. To wystarczy do codziennego mycia stojaków, ekspozytorów, gablot i kubików. Większość uszkodzeń plexi nie powstaje w trakcie używania, tylko podczas nieprawidłowego czyszczenia: wycierania na sucho, papierowymi ręcznikami albo środkami z alkoholem czy acetonem.
Plexi (PMMA, szkło akrylowe, akryl) jest twardsza od wielu tworzyw, ale bardziej miękka niż szkło, a do tego wrażliwa na część rozpuszczalników. Dlatego wymaga innych środków niż szyba.
Czym czyścić plexi krok po kroku
- Usuń kurz na mokro: spłucz powierzchnię wodą albo przetrzyj bardzo wilgotną ściereczką. Nie wycieraj kurzu na sucho, bo drobinki działają jak papier ścierny.
- Umyj łagodnym roztworem: letnia woda z kilkoma kroplami łagodnego płynu do mycia naczyń. Myj miękką mikrofibrą, bez nacisku, prostymi ruchami.
- Spłucz czystą wodą, żeby nie zostały smugi detergentu.
- Osusz przez przykładanie: miękką, czystą ściereczką z mikrofibry lub irchą, bez pocierania.
- Opcjonalnie zabezpiecz: środek do tworzyw sztucznych z działaniem antystatycznym ogranicza osiadanie kurzu.
Ściereczki do plexi trzymaj osobno i regularnie pierz. Mikrofibra, która wcześniej czyściła podłogę lub metal, może mieć w sobie drobinki, które porysują powierzchnię.
Czego unikać przy czyszczeniu plexi
| Środek lub narzędzie | Czy można | Dlaczego |
|---|---|---|
| Woda z łagodnym płynem do naczyń | tak | bezpieczne i skuteczne na co dzień |
| Środki do tworzyw sztucznych, antystatyczne | tak | czyszczą i ograniczają osiadanie kurzu |
| Mikrofibra, ircha | tak | nie rysują przy prawidłowym użyciu |
| Aceton, zmywacz do paznokci | nie | rozpuszcza powierzchnię plexi, zmatowienie jest trwałe |
| Rozpuszczalniki (nitro, rozcieńczalniki) | nie | matowienie i pęknięcia |
| Alkohol (spirytus, izopropanol), środki na bazie alkoholu | nie zalecamy | może wywołać siateczkę mikropęknięć |
| Płyny do szyb z alkoholem lub amoniakiem | nie zalecamy | matowienie i mikropęknięcia |
| Mleczka i proszki do czyszczenia | nie | działają ściernie, rysują |
| Ręczniki papierowe, szorstkie gąbki | nie | rysują powierzchnię |
| Wycieranie na sucho | nie | przesuwany kurz rysuje plexi |
| Zmywarka, myjka parowa, gorąca woda | nie | temperatura może odkształcić plexi i osłabić klejenia |
Szczególnie wrażliwe są miejsca, w których plexi jest pod naprężeniem: gięcia, otwory, krawędzie i klejenia. To tam najczęściej pojawiają się mikropęknięcia po alkoholu czy płynach do szyb.
Dezynfekcja plexi
W aptekach, gabinetach, gastronomii i punktach obsługi klienta ekspozytory i osłony z plexi często trzeba dezynfekować. Kilka zasad:
- Najpierw umyj: woda z łagodnym detergentem usuwa większość zabrudzeń.
- Unikaj środków na bazie alkoholu, szczególnie w wysokim stężeniu i przy częstym stosowaniu.
- Używaj preparatów przeznaczonych do tworzyw akrylowych; producent środka powinien podawać, że jest bezpieczny dla PMMA.
- Testuj na niewidocznym fragmencie, zanim zastosujesz nowy środek na całym ekspozytorze.
- Nie zostawiaj środka na długo: spłucz lub przetrzyj wilgotną ściereczką.
Jak usunąć rysy z plexi
- Mikrorysy i przetarcia: pasta polerska do tworzyw sztucznych nałożona na miękką ściereczkę, ruchy okrężne, bez dużego nacisku. Po polerowaniu umyj powierzchnię wodą z płynem.
- Widoczne rysy: wymagają szlifowania na mokro coraz drobniejszym papierem i polerowania. To praca dla doświadczonej osoby, bo łatwo o nierówną, zmatowioną plamę.
- Zmatowienia po acetonie i rozpuszczalnikach: zwykle są trwałe. Najczęściej trzeba wymienić element.
- Krawędzie: matowe lub uszkodzone krawędzie da się ponownie wypolerować; w naszym zakładzie polerujemy krawędzie plexi przy produkcji.
Jeśli w ekspozytorze zniszczyła się jedna część, na przykład półka lub panel, często taniej jest dorobić ten element niż naprawiać całość.
Najczęstsze błędy przy myciu plexi
Z reklamacji i pytań klientów wynika, że plexi najczęściej niszczą te same nawyki:
- Przetarcie suchą ściereczką „na szybko”: kurz działa jak papier ścierny, a na powierzchni zostają drobne rysy widoczne pod światło.
- Płyn do szyb z szafki: po kilku tygodniach pojawia się mgiełka lub siateczka pęknięć przy otworach i gięciach.
- Środek dezynfekujący na bazie alkoholu stosowany wiele razy dziennie.
- Zmywacz do paznokci przy stanowisku z lakierami: jedna kropla zostawia trwałą matową plamę.
- Ręcznik papierowy: wydaje się miękki, ale ma włókna, które rysują plexi.
- Skrobanie resztek kleju nożykiem lub paznokciem.
Jeśli ekspozytory myje personel sklepu, warto przekazać mu te zasady na piśmie, razem z właściwą ściereczką.
Plexi w gastronomii, hotelach i gabinetach
W restauracjach stojaki na menu, serwetniki i osłony z plexi mają kontakt z tłuszczem i płynami. Myj je codziennie ciepłą (nie gorącą) wodą z płynem do naczyń, a tłuste plamy usuwaj od razu, zanim zaschną. W hotelach i spa ekspozytory stoją w recepcji i wymagają głównie usuwania odcisków palców: wilgotna mikrofibra i środek antystatyczny wystarczą. W gabinetach i aptekach, gdzie konieczna jest dezynfekcja, stosuj preparaty bezpieczne dla tworzyw akrylowych.
Plexi elektryzuje się i przyciąga kurz
Plexi łatwo gromadzi ładunek elektrostatyczny, szczególnie przy wycieraniu na sucho, a naelektryzowana powierzchnia przyciąga kurz. Pomaga:
- mycie wilgotną ściereczką zamiast suchą,
- środki antystatyczne do tworzyw sztucznych,
- regularne, lekkie mycie zamiast rzadkiego, intensywnego.
Folia ochronna, naklejki i resztki kleju
Nowe elementy z plexi wysyłamy w ściśle przylegającej folii ochronnej. Zdejmij ją dopiero po montażu i ustawieniu ekspozytora, żeby nie porysować powierzchni w trakcie. Resztki kleju po naklejkach usuwaj wodą z płynem i miękką ściereczką, bez skrobania i bez rozpuszczalników. Jeśli to nie wystarcza, użyj środka do usuwania kleju przeznaczonego do tworzyw sztucznych, po teście na niewidocznym fragmencie.
Czyszczenie ekspozytorów podświetlanych LED
- Odłącz zasilanie przed myciem.
- Nie zalewaj konstrukcji wodą; myj wilgotną, dobrze wyciśniętą ściereczką.
- Nie dotykaj zasilacza i przewodów mokrymi rękami.
- Osusz powierzchnie przed ponownym włączeniem.
- Nie rozkręcaj konstrukcji samodzielnie; w razie problemu z LED zapewniamy wsparcie posprzedażowe.
Plan sprzątania ekspozytorów w sklepie
| Częstotliwość | Co zrobić |
|---|---|
| Codziennie | przetrzeć wilgotną mikrofibrą fronty, półki i miejsca dotykane przez klientów |
| Raz w tygodniu | umyć cały ekspozytor wodą z łagodnym płynem, spłukać, osuszyć |
| Raz w miesiącu | sprawdzić krawędzie, klejenia, mocowania i podświetlenie; nałożyć środek antystatyczny |
| Przy zmianie kampanii | wyjąć grafikę, umyć kieszenie i ramki od środka |
W miejscach z testerami kosmetyków (lakiery, zmywacze) szczególnie pilnuj, żeby na plexi nie trafił aceton. O projektowaniu ekspozytorów odpornych na takie warunki piszemy w hubie ekspozytory kosmetyczne.
Jak projektujemy plexi, żeby łatwo się czyściła
Łatwość czyszczenia zaczyna się w projekcie. W ekspozytorach i stojakach, które produkujemy, zwracamy uwagę na:
- gładkie, polerowane krawędzie bez zadziorów, w których zbiera się brud,
- dostęp do każdej powierzchni: półki i kieszenie, które da się umyć bez demontażu,
- wymienne wkładki w miejscach narażonych na zabrudzenia, np. przy testerach,
- zabezpieczenie folią na czas transportu i montażu.
Przykłady ekspozytorów, które czyścimy ręcznie przed pakowaniem, zobaczysz w case study BrowXenna. Więcej o samym materiale w hubie ekspozytory z plexi i w porównaniu plexi, PET, dibond czy karton.